Σκοπιμότητα και αναμενόμενα οφέλη .

Καθώς αυξάνεται ο αριθμός των ηλικιωμένων πολιτών, αυξάνεται αντίστοιχα η ανάγκη
παροχής υπηρεσιών κατ’ οίκον φροντίδας, παρακολούθησης υγείας, διαχείρισης και
υποστήριξης ζωής. Σύμφωνα με πρόσφατα στοιχεία της Ελληνικής Στατιστικής Αρχής
(2007), το ποσοστό επί του συνολικού πληθυσμού των ατόμων στην Ελλάδα άνω των 70
ετών ανέρχεται σε 12,3 %. Η αύξηση της δημόσιας δαπάνης ως αποτέλεσμα της γήρανσης
αποτελεί χωρίς αμφιβολία τη μεγαλύτερη πρόκληση που έρχεται να αντιμετωπίσει η
Ελλάδα και κάθε αναπτυγμένη χώρα.
Οι Καλλικρατικοί Δήμοι της Κρήτης έχουν αναπτύξει ποικίλες δομές παροχής κοινωνικής
φροντίδας όπως τα Κέντρα Ανοιχτής Προστασίας Ηλικιωμένων (ΚΑΠΗ), το πρόγραμμα
«Βοήθεια στο σπίτι», οι Μονάδες Κοινωνικής Μέριμνας, τα Κέντρα Ημερήσιας Φροντίδας
Ηλικιωμένων (ΚΗΦΗ) και τα Δημοτικά Ιατρεία. H συνεχής ενδυνάμωση τους και ο
εκσυγχρονισμός της λειτουργίας τους αποτελεί στρατηγική επιλογή με μέσο-
μακροπρόθεσμα οφέλη.
Προς αυτή την κατεύθυνση, ο Δήμος Ηρακλείου προκειμένου να σχεδιάσει την μέσο-
μακροπρόθεσμη πολιτική του αναφορικά με τον τομέα αυτό έχει προβεί σε δύο
σημαντικές ενέργειες. Η πρώτη αφορά την υπογραφή προγραμματικής σύμβασης με την
ιατρική σχολή του Πανεπιστημίου Κρήτης αναφορικά με την στήριξη του για τη δημιουργία
και λειτουργία «Δημοτικών Ιατρείων» - δύο τέτοια ήδη λειτουργούν σε συγκεκριμένα
δημοτικά διαμερίσματα. Η δεύτερη αφορά την ανάθεση σχετικής μελέτης-αποτύπωσης
αναγκών στο Τμήμα Κοινωνικής Εργασίας του ΤΕΙ Κρήτης. Η πρόσφατη αυτή έρευνα
διατύπωσε την ανάγκη για μια πιο αποτελεσματική παροχή φροντίδας και υποστήριξη σε
ηλικιωμένους των ΚΑΠΗ, ώστε να ενταχθούν σε κοινωνικές και οικονομικές
δραστηριότητες. Η κάλυψη των συναισθηματικών αναγκών είναι επίσης σημαντική για
αυτούς που ζουν μόνοι, εφόσον η αίσθηση της μοναξιάς οδηγεί σε πρώιμη
ιδρυματοποίηση και πρώιμη γήρανση. Σε σχέση με τις υπηρεσίες του προγράμματος
«Βοήθεια στο Σπίτι» αναδείχθηκε η ανάγκη για την αναβάθμιση της ποιότητας και του
εύρους των παρεχόμενων υπηρεσιών, την μηχανοργάνωση (τήρηση ενημερωμένου
ηλεκτρονικού αρχείου υγείας και κοινωνικής φροντίδας) των δομών και την ανάπτυξη
προσωποποιημένων ηλεκτρονικών υπηρεσιών για την συνεχή (τηλε)παρακολούθηση των εξυπηρετούμενων και την δυνατότητα άμεσης βοήθειας όταν κάποιος εξυπηρετούμενος
από το πρόγραμμα βρίσκεται σε κατάσταση ανάγκης ή κρίσης. Τα αποτελέσματα αυτής της
έρευνας μπορούν να επεκταθούν στο σύνολο των καλλικράτειων δήμων της Κρήτης,
αναδεικνύοντας την ανάγκη για μία συλλογική αντιμετώπιση των υφιστάμενων και
μελλοντικών προκλήσεων.

Υπηρεσίες Τηλεφροντίδας και Κατ’ Οίκον Τηλεπαρακολούθησης Υγείας

Το αντικείμενο αυτού του υποέργου στοχεύει στη βελτίωση των υπηρεσιών που
παρέχονται από το πρόγραμμα «Βοήθεια στο Σπίτι». Μέσω της μονάδας εργασίας θα
επιτραπεί η σε πραγματικό χρόνο συνεργασία χρηστών, με τη μεταφορά εικόνας και ήχου,

η πρόσληψη, κωδικοποίηση, συμπίεση και μετάδοση κρίσιμων ιατρικών δεδομένων από
το σύστημα τηλεφροντίδας και η ενσωμάτωση δεδομένων στον ηλεκτρονικό φάκελο
υγείας και πρόνοιας του πολίτη-ασθενή. Κάθε ένα από τα συστήματα θα είναι
σε θέση να αναλάβει το κέντρο κλήσεων άμεσης ανάγκης υλοποιώντας το προσωπικό
σύστημα συναγερμού.
Για την πιλοτική λειτουργία σε 28 εξυπηρετούμενους προβλέπεται ένα σύστημα παροχής
των υπηρεσιών τηλεφροντίδας και κατ’ οίκον τηλεπαρακολούθησης, εγκατεστημένο κοντά
σε έναν ασθενή ή ηλικιωμένο. Κάθε σύστημα θα είναι προσωποποιημένο ανάλογα με την
κατηγορία εξυπηρετούμενου.

Τηλεφροντίδα ασθενών στη Θεσσαλία

Στη συνάντηση συμμετείχαν ο Υποδιοικητής της 5^ης ΥΠΕ κ. Αθανάσιος Τσάτσος, ο Πρύτανης του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας,  Καθηγητής Πνευμονολογίας κ. Κων/νος Γουργουλιάνης, ο Καθηγητής Καρδιολογίας κ. Φίλιππος Τρυποσκίαδης, ο Αναπλ. Καθηγητής Ενδοκρινολογίας κ. Γιώργος Κουκούλης, η Λέκτορας κ. Αλεξάνδρα Μπαργιώτα, ο Λέκτορας κ. Γρηγόριος Γιαμούζης, οι ιατροί πνευμονολόγοι, η κα Ελένη Καρέτση, η κα Θεοδώρα Κερενίδη και ο υπεύθυνος εφαρμογών e-health της e-trikala A.E. του Δήμου Τρικκαίων, ιατρός κ. Γιώργος Δαφούλας.

Το πρόγραμμα περιλαμβάνει τηλεφροντίδα εκατοντάδων ασθενών από τις αρχές του 2011, στην κεντρική Ελλάδα, και το ύψος της ευρωπαϊκής συγχρηματοδότησης αναμένεται να φτάσει τα 7 εκατ. ευρώ για τους 21 συνεργαζόμενους φορείς, συνολικά σε ευρωπαϊκό επίπεδο.

Στο πλαίσιο του Προγράμματος θα επιλέγονται από 1/2/2011 ασθενείς με χρόνια νοσήματα (όπως χρόνια καρδιακή ανεπάρκεια, χρόνια αποφρακτική πνευμονοπάθεια, υπέρταση) από τους θεράποντες ιατρούς της 5^ης ΥΠΕ με κριτήριο την ανάγκη εντατικής παρακολούθησης και ρύθμισης της θεραπευτικής αγωγής.

Συνάντηση εταίρων ευρωπαικού προγράμματος ISISEMD του δήμου Τρικκαίων για την τηλεφροντίδα ασθενών με άννοια.

Με επιτυχία ολοκληρώθηκε η συνάντηση εργασίας μεταξύ των εταίρων του ευρωπαϊκού προγράμματος ΙSISEMD του Δήμου Τρικκαίων για την τηλεφροντίδα ασθενών με άνοια, στο Belfast της Ιρλανδίας το διάστημα 6 με 8 Ιουνίου 2011.

Στα πλαίσια της συνάντησης οι εκπρόσωποι των τεσσάρων ευρωπαϊκών Δήμων που συμμετέχουν στο πρόγραμμα (Τρίκαλα-Ελλάδα, Frederikshavn-Δανία, Lappeenranta-Φινλανδία, Belfast-Ηνωμένο Βασίλειο) καθώς και τεχνικοί εταίροι παρουσίασαν στοιχεία από την πορεία του προγράμματος μέχρι τώρα, και συζήτησαν σχετικά με την δυνατότητα συνέχισης των υπηρεσιών μετά την ολοκλήρωση του προγράμματος. Συγκεκριμένα μέσω του ευρωπαϊκού προγράμματος ISISEMD www.isisemd.eu , έχουν εξοπλιστεί δωρεάν 10 κατοικίες εθελοντών ασθενών με ήπια άνοια, και έχουν μετατραπεί έτσι σε «έξυπνες οικίες». Οι "έξυπνες" αυτές οικίες διαθέτουν αισθητήρες, που θα είναι σε θέση να ειδοποιούν το κέντρο τηλεπρόνοιας και τους συγγενείς του ασθενούς για κάποιο πρόβλημα ή κίνδυνο, λόγω των προβλημάτων μνήμης του ασθενούς (π.χ. ξεχασμένο διακόπτη ηλ. κουζίνας, ανοιχτή πόρτα, απώλεια προσανατολισμού σε εξωτερικό χώρο, αδυναμία εκτέλεσης μιας εργασίας κτλ). Το κέντρο Τηλεπρόνοιας είναι στελεχωμένο με εξειδικευμένους ψυχολόγους.

Στη συνάντηση αυτή από τα Τρίκαλα συμμετείχε ο Μηχανικός Υπολογιστών Αθανάσιος Μπαλλής ως εκπρόσωπος του Τμήματος Έρευνας και Ανάπτυξης της e-Trikala AE και η Λαμπρινή Οικονόμου, ψυχολόγος της Δημοτικής Επιχείρησης Κοινωνικής Ανάπτυξης (ΔΕΚΑ) Τρικάλων.

Στο πρόγραμμα ISISEMD συμμετέχουν συνολικά 12 εταίροι από όλη την Ευρώπη, όπως ερευνητικά κέντρα και πανεπιστήμια, πάροχοι ηλεκτρονικής υγείας και εταιρίες νέων τεχνολογιών. Από την Ελλάδα συμμετέχει ο Δήμος Τρικκαίων σε συνεργασία με την εταιρεία Converge ICT Solutions & Services Α.Ε., μέλος του ομίλου PRC Group, καθώς και το Ερευνητικό Πανεπιστημιακό Ινστιτούτο Συστημάτων Επικοινωνιών και Υπολογιστών (ΕΠΙΣΕΥ) του Εθνικού Μετσόβειου Πολυτεχνείου. Στα Τρίκαλα το πρόγραμμα υλοποιείται με τη συνεργασία του Δήμου Τρικκαίων, της ΔΕΚΑ Τρικάλων , των ΚΑΠΗ του ΑΣΚΛΗΠΙΟΥ του Δήμου Τρικκαίων και την Αναπτυξιακή ΟΤΑ e-trikala ΑΕ.

ΔΡΑΣΗ ΤΗΛΕΦΡΟΝΤΙΔΑΣ ΚΑΙ ΠΡΟΝΟΙΑΣ

Έργο συνολικής δημοσίας δαπάνης 407.000,00 ευρώ προκηρύσσει ο Δήμος Ηρακλείου με τίτλο «Δράση τηλεφροντίδας και πρόνοιας στο Δήμο Ηρακλείου Αττικής». Το έργο αναμένεται να χρηματοδοτηθεί από το ΕΣΠΑ κατά 80% και 20% από εθνικούς πόρους.
Εντάσσεται στην προσπάθεια του Δήμου να βελτιώσει σημαντικά τις παρεχόμενες υπηρεσίες κοινωνικής πρόνοιας και φροντίδας, (Βοήθεια στο Σπίτι, ΚΑΠΗ κτλ) να εξοικονομήσει πόρους με τη χρήση νέων τεχνολογιών και να ενεργοποιήσει τις νέες αρμοδιότητές του στο πλαίσιο το Μονάδων Πρωτοβάθμιας Υγείας.Πιο συγκεκριμένα αφορά στην ανάπτυξη συστημάτων τηλεμετρίας ιατρικών & βιολογικών παραμέτρων, Φακέλου Υγείας Δημότη κι ενημερωτικού δικτύου για την στήριξη δράσεων προληπτικής ιατρικής.
Αξίζει να σημειωθεί ότι με τη χρήση της τηλεματικής και των νέων τεχνολογιών θα ενισχυθεί ο θεσμός Βοήθεια Στο Σπίτι με παρακολούθηση των δικαιούχων, φροντίδα και δικτυακή διασύνδεση με τα Δημοτικά Ιατρεία σε συνεχή βάση για περιπτώσεις πίεσης ζαχάρου κτλ, δημιουργία στα ΚΑΠΗ κέντρων προληπτικής ιατρικής και σύνταξης βάσης δεδομένων με συνεχή καταγραφή και αξιολόγηση παθήσεων και συμπτωμάτων με χρήση φορητών συσκευών.

Τηλεφροντίδα, το επόμενο μεγάλο τεχνολογικό βήμα.

Καθώς συχνά τα άτομα προχωρημένης ηλικίας ζουν σε απομακρυσμένες περιοχές, η τηλεϊατρική προσφέρει τη δυνατότητα αποστολής κλινικών στοιχείων από το σημείο όπου λαμβάνονται στο πλησιέστερο νοσοκομείο και το ιατρικό προσωπικό. «Αν και με αποσπασματικό τρόπο, τέτοιες λύσεις εφαρμόζονται άλλωστε και στην Ελλάδα εδώ και κάποια χρόνια, κυρίως όμως με τη μορφή πιλοτικών προγραμμάτων», λέει στην «Κ» ο κ. Ηλίας Μαγκλογιάννης, επίκουρος καθηγητής στο Τμήμα Πληροφορικής με Εφαρμογές στη Βιοϊατρική του Πανεπιστημίου Στερεάς Ελλάδας. «Πάντως, το επόμενο τεχνολογικό βήμα σε αυτόν τον τομέα είναι η παροχή υπηρεσιών τηλεφροντίδας», προσθέτει, «δηλαδή η ανάπτυξη “έξυπνων” εφαρμογών πληροφορικής που θα μπορούν να επεξεργάζονται αυτόματα τις πληροφορίες από διάφορες ηλεκτρονικές διατάξεις (αισθητήρες κίνησης, οπτικοί ανιχνευτές, μικρόφωνα, συσκευές καταγραφής βιοσημάτων) στο σπίτι του ασθενούς ή ηλικιωμένου, ώστε να παρακολουθούν την υγεία του και να εντοπίζουν οποιοδήποτε πρόβλημα». Eτσι, στο τμήμα πληροφορικής πειραματίζονται με τέτοιες τεχνικές οι οποίες θα «καταλαβαίνουν» αν ο ηλικιωμένος έπεσε στο πάτωμα, αναλύοντας την εικόνα βίντεο, την ένταση και το στρες της φωνής του και τα δεδομένα από αισθητήρες μέτρησης της επιτάχυνσης οι οποίοι μπορούν να ενσωματωθούν στα ρούχα. Τεχνικές οι οποίες θα μπορούσαν επίσης να αξιολογήσουν αν και πότε ο συγκεκριμένος χρήστης κάνει άσκοπες κινήσεις στο σπίτι, εμφανίζοντας αρχικά συμπτώματα άνοιας.

Εγκρίθηκε πρόγραμμα τηλεφροντίδας ηλικιωμένων της Κρήτης.

Ένα σημαντικό πρόγραμμα που αφορά στην τηλεφροντίδα ηλικιωμένων εγκρίθηκε και θα πραγματοποιηθεί στην Κρήτη με το συντονισμό και την διαχείριση του δήμου Ηρακλείου για λογαριασμό και των υπόλοιπων μεγάλων δήμων της Κρήτης (Χανίων, Ρεθύμνου, Αγίου Νικολάου).

Το έργο σύμφωνα με την αντιδήμαρχο Ηρακλείου κ. Αγγελική Σχοιναράκη αφορά στην ανάπτυξη προηγμένων υπηρεσιών και εφαρμογών τηλεφροντίδας σε άτομα τρίτης ηλικίας, γεγονός που κάνει απαραίτητη την συνεργασία με το προσωπικό των Δομών του "Βοήθεια στο Σπίτι", τις Δημοτικές Κοινωφελείς Επιχειρήσεις, τα Δημοτικά Ιατρεία-την Πρωτοβάθμια Φροντίδα Υγείας, τα ΚΑΠΗ, καθώς και το ΕΚΑΒ και τα κατά τόπους Νοσηλευτικά Ιδρύματα.

Οι "Ηλεκτρονικές Υπηρεσίες Τηλεφροντίδας" προβλέπεται αρχικά να προσφερθούν σε ένα αντιπροσωπευτικό δείγμα, μη αυτοεξυπηρετούμενων ή μερικά αυτοεξυπηρετούμενων ηλικιωμένων ατόμων, με χρόνια νοσήματα - καρδιοπαθών, υπερτασικών, χρόνιων αποφρακτικών πνευμονοπαθών, διαβητικών, ασθενών με άνοια κ.λ.π.

Τέλος μέσω του προγράμματος επιδιώκονται ουσιαστικές βελτιώσεις στις διαδικασίες παροχής κατ' οίκον φροντίδας σε ηλικιωμένους ασθενείς χρόνιων νοσημάτων, χάριν της χρήσης των Νέων Τεχνολογιών.

Σε τι εύρος εφαρμόζεται η τηλεφροντίδα στην Ελλάδα;

Στην Ελλάδα η τηλεφροντίδα εφαρμόστηκε επίσημα από το Υπουργείο Υγείας

από τις αρχές της δεκαετίας του 90. Σήμερα μεγάλα νοσοκομεία της χώρας

(Σισμανόγλειο, Ωνάσειο, Τζάνειο) προσφέρουν υπηρεσίες τηλεφροντίδας σε

συστηματική βάση. Η "Minoan Lines" εγκατέστησε σε όλα τα πλοία της σύστημα

παροχής τηλεϊατρικών υπηρεσιών που επικοινωνεί μέσω δορυφόρου με το κέντρο

παροχής βοήθειας Telehealth που λειτουργεί επί 24ώρου βάσης. Το hygienenet είναι

ένα ολοκληρωμένο δίκτυο υπηρεσιών τηλεϊατρικής όπου συντονιστής είναι το

ινστιτούτο πληροφορικής του ιδρύματος τεχνολογίας και έρευνας με τη συμμετοχή

της forthnet και φορέων υγείας από όλη τη Κρήτη. Πρόσφατα εγκαταστάθηκε

υπηρεσία τηλεϊατρικής και στο Νοσοκομείο της Άρτας.

Προχωρά η τηλεφροντίδα ασθενών στην Κεντρική Ελλάδα

Ειδικότερα, όπως αναφέρεται σε ανακοίνωση, αυτό διαπιστώθηκε στη συνάντηση της επιστημονικής ομάδας και της οργανωτικής επιτροπής του ευρωπαϊκού προγράμματος Renewing Health, που πραγματοποιήθηκε, στο Treviso της Ιταλίας. Κατά την συνάντηση παρουσιάστηκε η πρόοδος του έργου και συζητήθηκαν οι επόμενες φάσεις υλοποίησης του προγράμματος.

Ήδη δεκάδες ασθενείς έχουν ενταχθεί στο πρόγραμμα και έχει προγραμματιστεί η παρακολούθηση εκατοντάδων ασθενών της Κεντρικής Ελλάδας μέχρι την ολοκλήρωσή του το 2013.

Στο πλαίσιο του προγράμματος επιλέγονται ασθενείς με χρόνια νοσήματα (όπως χρόνια καρδιακή ανεπάρκεια, χρόνια αποφρακτική πνευμονοπάθεια, διαβήτης τύπου 2 από τους θεράποντες ιατρούς της 5ης ΥΠΕ με κριτήριο την ανάγκη εντατικής κατ΄ οίκον παρακολούθησης και ρύθμισης της θεραπευτικής αγωγής. Μέσω του προγράμματος Renewing Health, αναμένεται να επέλθουν ουσιαστικές βελτιώσεις στις διαδικασίες παροχής υγείας και κοινωνικής αλληλεγγύης σε εκατοντάδες ασθενείς με χρόνια νοσήματα, με την χρήση νέων τεχνολογιών.

Στους ασθενείς που πληρούν τα κλινικά κριτήρια και επιθυμούν να ενταχθούν στο πρόγραμμα, παρέχονται δωρεάν, από το Κέντρο Τηλεπρόνοιας της Ψηφιακής κοινότητας των δήμων της Κεντρικής Ελλάδας και του δήμου Τρικκαίων, συσκευές φορητής βιολογικής τηλεμετρίας (τηλεκαρδιογράφος, τηλεπιεσόμετρο, τηλεσπιρόμετρο, τηλε-σακχαρόμετρο κλπ), με δυνατότητα αποστολής της μέτρησης μέσω σταθερού ή κινητού τηλεφώνου στο κέντρο τηλεπρόνοιας του δήμου και από εκεί μέσω του Διαδικτύου στον ειδικό γιατρό.

Στο πρόγραμμα Renewing Health συμμετάσχουν συνολικά 21 εταίροι από όλη την Ευρώπη, ανάμεσα στους οποίους υπάρχουν εκπρόσωποι από τα Εθνικά Συστήματα Υγείας της Ιταλίας, Δανίας, Νορβηγίας, Σουηδίας, Φιλανδίας. Ισπανίας, Γερμανίας, Αυστρίας και Ελλάδας. Ειδικότερα από την Ελλάδα εταίροι είναι ο δήμος Τρικκαίων, η 5η ΥΠΕ, η «e-Trikala AE» του δήμου Τρικκαίων και οι «Ψηφιακές Πόλεις AE - Cities NET S.A.» (Αναπτυξιακή ΟΤΑ των δήμων Λαρισαίων, Ιωαννιτών, Βόλου, Λαμιέων, Κοζάνης, Κατερίνης, Βέροιας, Καρδίτσας, Τρικάλων και Γρεβενών).

Το πρόγραμμα έχει διάρκεια 32 μήνες και το ύψος της ευρωπαϊκής συγχρηματοδότησης αναμένεται να φτάσει τα 7.000.000 ευρώ για τους 21 συνεργαζόμενους φορείς σε ευρωπαϊκό επίπεδο συνολικά. Το πρόγραμμα συγχρηματοδοτείται από το Υπουργείο Υγείας και Κοινωνικής Αλληλεγγύης.

Φορείς υλοποίησης του εθνικού σκέλους για την Ελλάδα είναι η 5η Υγειονομική Περιφέρεια (ΥΠΕ) Θεσσαλίας και Στερεάς Ελλάδας, σε συνεργασία με την Ψηφιακή Κοινότητα των 10 δήμων της Κεντρικής Ελλάδας και την e-trikala AE του δήμου Τρικκαίων.